COPD

COPD (longziekten)

INHOUD

1 Wat is COPD?

2 Aanpassingen voor werknemers met COPD

3 Bijzondere tewerkstellingsondersteunende maatregelen VDAB: BTOM

1 Wat is COPD?

COPD is een afkorting van de Engelse term “Chronic Obstructive Pulmonary Disease”. Dit betekent “chronisch obstructieve longziekte” (er is dus een aanhoudende blokkade in de longen). Het is een verzamelnaam voor de longaandoeningen “chronische bronchitis” en “longemfyseem”. COPD komt voor bij ongeveer 20 op 1000.

In de beginfase van COPD is er vooral sprake van een toename van slijmvorming en hoesten. Wanneer de ziekte voortschrijdt, raakt de structuur van de longen beschadigd en neemt de inhoud van de longen af. Bij ernstig COPD kan hierdoor, en door een afname van de kracht van ademspieren, de longfunctie met meer dan de helft verminderen. Een belangrijke klacht daarbij is kortademigheid.

Bij  een “chronische bronchitis” zijn de oorzaken vaak ontstekingsprocessen in de kleine luchtwegen, de bronchioli. De bronchusklieren zijn vergroot waardoor overmatig veel slijm wordt geproduceerd. Die ontstaat door littekenvorming in de wand, het gladde spierweefsel, van de bronchiën. Hierdoor zwellen de slijmvliezen op waardoor een gedeeltelijke obstructie van de luchtwegen ontstaat.

Bij een “emfyseem” is de wand van de longblaasjes beschadigd. De longblaasjes zijn in trosjes met de kleine luchtwegen (bronchioli) verbonden en hebben een stugge structuur die de luchtwegen open houden. Verliezen de bronchiolen echter hun stevigheid door de beschadigingen, dan zakken deze tijdens de uitademing in elkaar. De luchtblaasjes van de longen (alveoli) worden steeds verder uitgerekt waardoor een structureel blijvende schade ontstaat.

Roken is een grote risicofactor voor COPD. Andere mogelijke oorzaken van COPD: bij ongeveer 15% van de mensen met COPD speelt langdurige blootstelling aan kleine stofdeeltjes tijdens het werk een rol. Het drukke verkeer en smog in grootsteden is ook een risicofactor. Ook kan een aangeboren enzymgebrek de oorzaak zijn van COPD.

De aandoeningen die COPD veroorzaken kunnen niet genezen worden. De behandeling richt zich dus op het verminderen van de klachten en het voorkomen van verslechtering. Het beste medicijn is stoppen met roken – indien de lijder rookt. Zolang patiënten blijven roken zal de ziekte verergeren. Door te stoppen met roken kan de versnelde afbraak van de longen en longfunctie geremd worden. Daarnaast kunnen de symptomen worden verlicht: slijmoplossers om het ophoesten van slijm te vergemakkelijken, luchtwegverwijders die de luchtwegen wat wijder maken, antibiotica om infecties te bestrijden en corticosteroïden om ontstekingen te voorkomen.

2 Aanpassingen voor werknemers met COPD

De mate van beperking zal verschillen van persoon tot persoon. Niet alle mensen met COPD hebben aanpassingen nodig om hun werk te kunnen uitvoeren. Voor sommigen volstaat een kleine aanpassing al.

CHECKLIST:

1 Welke beperkingen ervaart  de werknemer met COPD zelf?

2 Welke invloed hebben deze beperkingen op de prestaties van de werknemer?

3 Welke specifieke taken binnen de functie zijn als gevolg van deze beperkingen moeilijk?

4 Welke oplossingen zijn beschikbaar om deze problemen te verminderen of weg te werken?  Zijn alle mogelijke pistes onderzocht om oplossingen te vinden?

5 Kan de werknemer zelf informatie verstrekken over mogelijke oplossingen?

6  Eenmaal er oplossingen gevonden zijn, worden deze dan op geregelde tijd geëvalueerd op hun effectiviteit? Kan er voorbereidend overleg zijn om te bepalen welke oplossingen mogelijk zijn?

7  Hebben leidinggevenden en collega-werknemers behoefte aan scholing rond COPD?

Enkele mogelijke aanpassingen:

Op vlak van stof op de werkplek:

•   zorg voor een stofvrij kantoor voor de werknemer/sollicitant

•   zorg voor stofmaskertjes indien men in het bedrijf moet rondgaan

•   zorg ervoor dat het rookgebod gerespecteerd wordt

•   zorg voor afzuigsystemen

Op vlak van uithoudingsvermogen:

•   laat de werknemer zo weinig mogelijk zware lichamelijke inspanningen doen

•   vermijd stress op het werk

•   sta meerdere pauzes toe, weg van de werkplek

•   laat een flexibel werkschema toe

•   wees ook flexibel met de verlofregeling

•   laat thuiswerk toe

•   zorg ervoor dat nodige werkmaterialen binnen handbereik zijn

•   sta een scooter of andere hulp bij verplaatsingen toe op de werkvloer

•   sta open voor het gebruik van een zuurstoffles op het werk, indien nodig

•   zorg voor parkeerplaatsen voor werknemers met een handicap dicht bij de werkvloer

•   zorg ervoor dat de gebouwen toegankelijk zijn

•   installeer automatische deuropeners, indien nodig

3 Bijzondere tewerkstellingsondersteunende maatregelen VDAB: BTOM

Niet alle vormen van COPD geven automatisch recht op VOP of arbeidspostaanpassingen. Alles hangt af van de ernst van de aandoening waardoor VDAB soms nog bijkomende info vraagt vooraleer maatregelen toe te kennen.

Maar de diagnoses “emfyseem” (J43) en “COPD (COLD-CARA) met een één-seconde-waarde van minder dan 50 %” (J440) geven automatisch recht op VOP. De één-seconde-waarde (ESW) is het maximale volume lucht (in liter) dat bij snelle en geforceerde uitademing vanuit volledige inademing in één seconde kan worden uitgeblazen. Als deze waarde minder 70% bedraagt, dan is er een probleem.

Om in aanmerking te komen voor de VOP, moet de diagnose gesteld zijn door een pneumoloog.

logo steunpunt hoge resolutie

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: